Wat zijn de risico's van het drinken van kombucha?

Kombucha is de laatste jaren uitgegroeid tot een populair drankje vanwege de potentiële probiotische voordelen. Toch is het niet zonder risico’s, zeker niet als je besluit om het zelf thuis te brouwen of als je een gevoelig gestel hebt. Het is belangrijk om te begrijpen wat er tijdens het fermentatieproces gebeurt om veilig te kunnen genieten.

Besmetting tijdens het brouwen

Het grootste gevaar schuilt in het brouwproces zelf, vooral bij thuisbrouwers. Kombucha ontstaat door fermentatie met behulp van een SCOBY (een symbiotische cultuur van bacteriën en gisten). Omdat dit proces bij kamertemperatuur plaatsvindt, is het een ideale omgeving voor de groei van, niet alleen goede, maar ook slechte bacteriën en schimmels. Als de apparatuur niet perfect steriel is, of als de zuurtegraad (pH-waarde) niet snel genoeg daalt, kunnen schadelijke pathogenen of schimmels zich ontwikkelen. Het drinken van besmette kombucha kan in ernstige gevallen leiden tot infecties of voedselvergiftiging.

Spijsverteringsklachten

Hoewel probiotica over het algemeen goed zijn voor je darmen, kan een teveel ervan leiden tot ongemakken. Zeker in combinatie met het koolzuur dat tijdens de fermentatie ontstaat, kan dit zorgen voor een opgeblazen gevoel, gasvorming en buikkrampen. Dit geldt vooral voor mensen met een gevoelige maag of het prikkelbaredarmsyndroom (PDS). Omdat kombucha levende culturen bevat, moeten je darmen soms wennen aan deze nieuwe bacteriën. Het is daarom verstandig om altijd met kleine hoeveelheden te beginnen.

Erosie van tandglazuur

Kombucha is van nature erg zuur, met een pH-waarde die vergelijkbaar kan zijn met die van frisdrank of azijn. Regelmatige consumptie van dranken met zo'n hoge zuurgraad kan op de lange termijn je tandglazuur aantasten, wat leidt tot tanderosie, verkleuring en gevoelige tanden. Je kunt dit risico beperken door het met een rietje te drinken en na afloop je mond te spoelen met water. Poets je tanden niet direct na het drinken, omdat het glazuur dan nog zacht is.

Alcohol en cafeïne

Omdat kombucha wordt gemaakt van thee en suiker, en fermenteert, bevat het restproducten die je niet altijd verwacht. Er blijft altijd een kleine hoeveelheid alcohol achter door het gistingsproces. Voor de meeste commerciële varianten is dit verwaarloosbaar (vaak onder de 0,5%), maar bij thuisbrouwen kan dit percentage onbedoeld hoger uitvallen. Voor zwangere vrouwen, kinderen of mensen die strikt alcoholvrij leven, is dit een belangrijk punt van aandacht. Daarnaast bevat het drankje cafeïne uit de theebladeren, wat invloed kan hebben op je slaap of nervositeit als je hier gevoelig voor bent.

Risico bij verkeerd materiaalgebruik

Een specifiek risico bij het zelf maken van kombucha is het gebruik van de verkeerde potten. Als je fermenteert in keramische potten die loodglazuur bevatten, kan het sterke zuur in de drank het lood of andere zware metalen uit het glazuur losweken. Dit lekt vervolgens in je drankje, wat kan leiden tot loodvergiftiging. Gebruik daarom voor de veiligheid altijd glazen potten van voedselveilige kwaliteit.