Kun je moe worden van het eten van kaas?

Het is een bekend fenomeen na een uitgebreide kaasplank of stevige fondue: je voelt je plotseling zwaar en slaperig. Kaas kan er inderdaad voor zorgen dat je vermoeid raakt. Dit heeft te maken met een fascinerende combinatie van de samenstelling van het product en de manier waarop het menselijk lichaam deze voedingsstoffen verwerkt.

De werking van tryptofaan

Net als veel andere zuivelproducten, bevat kaas een hoge concentratie van het essentiële aminozuur tryptofaan. Jouw lichaam gebruikt deze specifieke bouwstof onder andere om serotonine aan te maken, een neurotransmitter die invloed heeft op je stemming. Serotonine wordt vervolgens weer omgezet in melatonine, wat bij de meeste mensen beter bekend staat als het slaaphormoon. Wanneer je een flinke portie kaas eet, krijgt je systeem dus direct de bouwstenen binnen om zich voor te bereiden op rust. Dit verklaart voor een groot deel dat bekende, lome gevoel.

Energie voor de spijsvertering

Daarnaast is kaas een ontzettend machtig en compact product. Het zit boordevol dierlijke eiwitten en vetten. Het afbreken en verteren van deze complexe voedingsstoffen kost je maag en darmen relatief veel energie. Om dit zware verteringsproces goed te laten verlopen, stroomt er extra bloed naar je spijsverteringskanaal. Hierdoor is er tijdelijk net wat minder bloed, en dus minder zuurstof, direct beschikbaar voor je hersenen. Dit fenomeen wordt in de volksmond ook wel een 'after dinner dip' genoemd en zorgt ervoor dat je snel de behoefte voelt om even je ogen te sluiten.

Verschil tussen de soorten kazen

Toch werkt niet elke kaas precies hetzelfde op je energieniveau. Oude, harde kazen zoals Parmezaanse kaas of extra belegen Gouda bevatten door het rijpingsproces vaak relatief veel tyramine. Dit is een stofje dat juist de hartslag licht kan verhogen en je in theorie wat alerter zou kunnen maken. Echter weegt dit voor de meeste mensen niet op tegen het zware verteringsproces en de aanzienlijke hoeveelheid tryptofaan. Vooral bij het eten van zachtere, erg vette kazen zoals brie en camembert is de kans aanzienlijk groter dat je naderhand een flinke energiedip ervaart, omdat het vetgehalte hier extra zwaar op de maag ligt.

Kortom, de combinatie van slaapverwekkende aminozuren en het harde werken van je spijsverteringsstelsel maakt dat kaas absoluut een oorzaak kan zijn van plotselinge vermoeidheid. Het is dus helemaal niet vreemd als je lichaam na een gezellige avond met kaas direct vraagt om een paar uurtjes slaap.