Waarom werd matcha verboden?
Er heerst vaak wat verwarring over dit onderwerp, maar om direct duidelijk te zijn: matcha is als theesoort of ingrediënt nooit algemeen verboden geweest. Het is overal ter wereld een volkomen legaal en geliefd product. Waar het gerucht van een 'verbod' vandaan komt, heeft echter te maken met strenge voedselveiligheidseisen. Soms worden specifieke partijen matcha door toezichthouders verboden of uit de schappen gehaald. Dit heeft een aantal heel duidelijke redenen.
Strenge regels voor bestrijdingsmiddelen
De Europese Unie heeft een van de strengste regelgevingen ter wereld als het gaat om voedselveiligheid. Omdat matcha gemaakt wordt van theebladeren die in hun geheel worden vermalen en geconsumeerd, krijg je alles binnen wat er op of in het blad zit. Bij reguliere, niet-biologische theeteelt worden soms pesticiden gebruikt. Als bij grenscontroles blijkt dat een lading matcha de vastgestelde limieten (de zogenaamde Maximale Residu Limiet) overschrijdt, wordt die specifieke partij direct verboden voor de Europese markt. Dit beschermt jou als consument tegen schadelijke chemische stoffen.
De aanwezigheid van zware metalen
De theeplant, Camellia sinensis, heeft de natuurlijke eigenschap om mineralen en metalen uit de bodem op te nemen, waaronder lood. Omdat de theebladeren bij matcha niet gefilterd worden zoals bij een normaal kopje thee, drink je de blaadjes zelf op. Als theestruiken groeien op vervuilde grond of te dicht bij industriegebieden, kan het loodgehalte in het theepoeder gevaarlijk hoog oplopen. Ook hier grijpen voedsel- en warenautoriteiten in door dergelijke batches te verbieden voor consumptie.
Gevolgen van de kernramp in Fukushima
Na de tragische kernramp in Fukushima in 2011 was er wereldwijd veel angst voor radioactieve besmetting van Japanse exportproducten. Aangezien vrijwel alle authentieke matcha uit Japan komt, stelde de EU destijds strenge importrestricties in. Thee uit bepaalde Japanse prefecturen werd tijdelijk geweigerd of mocht alleen de grens over met een officieel certificaat dat aantoonde dat de stralingsniveaus veilig waren. Hoewel deze regels inmiddels voor het overgrote deel zijn versoepeld of opgeheven, heeft deze periode wel bijgedragen aan de hardnekkige mythe dat matcha verboden zou zijn.
Hoe kies je veilige matcha?
Omdat de overheid onveilige producten uit de handel haalt, hoef je je bij de aankoop van matcha in Nederland of België in principe geen zorgen te maken. Wil je echter absolute zekerheid over wat je in je lichaam stopt? Let dan op de volgende zaken:
- Kies voor biologisch: Biologische certificeringen garanderen dat de thee zonder synthetische pesticiden en bestrijdingsmiddelen is verbouwd.
- Controleer de herkomst: Goede matcha komt van gerenommeerde theeplantages in Japan, zoals uit de regio's Uji of Nishio, waar strenge kwaliteitscontroles gelden.
- Let op de kleur: Kwalitatief hoogstaande matcha heeft een levendige, heldergroene kleur. Een gelige of doffe bruingroene kleur wijst vaak op een slechte kwaliteit bladeren of oxidatie, wat de smaak en voedingswaarde niet ten goede komt.
Kortom, de thee zelf is gelukkig verre van illegaal. Het zijn juist de strenge regels rondom voedselveiligheid die ervoor zorgen dat we met een gerust hart kunnen blijven genieten van deze prachtige, smaakvolle Japanse thee.